W nowoczesnej logistyce coraz większe znaczenie ma nie tylko kontrola przewożonych towarów, ale również zarządzanie zasobami wykorzystywanymi wielokrotnie w procesie transportu. Wózki pralnicze, pojemniki, skrzynie, kontenery i opakowania zwrotne przemieszczają się pomiędzy magazynami, samochodami dostawczymi i lokalizacjami klientów. Bez odpowiedniego systemu monitorowania trudno ustalić, gdzie aktualnie się znajdują, jak długo pozostają poza firmą i kiedy powinny wrócić do ponownego wykorzystania.
Technologie IoT, Bluetooth Low Energy (BLE) oraz urządzenia typu Beacon i Gate pozwalają automatyzować ewidencję zasobów, monitorować ich lokalizację i analizować czas przebywania w poszczególnych punktach łańcucha dostaw.
Rozwiązanie można dodatkowo rozszerzyć o monitorowanie temperatury podczas transportu oraz w lokalizacji klienta, z zapisem pomiarów w pamięci podręcznej Beacona. Dzięki temu system może wspierać nie tylko zarządzanie obiegiem opakowań zwrotnych, lecz także kontrolę warunków, w jakich przewożone są towary.
Wyzwanie: jak skutecznie zarządzać opakowaniami zwrotnymi?
Opakowania wielokrotnego użytku stanowią istotny element wielu procesów logistycznych. Są wykorzystywane w transporcie produktów, magazynowaniu, dystrybucji oraz obsłudze dostaw pomiędzy przedsiębiorstwami.
Do tej grupy należą między innymi:
- wózki pralnicze i transportowe,
- pojemniki i skrzynie wielokrotnego użytku,
- opakowania zwrotne wykorzystywane w dystrybucji,
- kontenery i jednostki transportowe,
- kosze, palety i inne nośniki ładunków,
- wyposażenie logistyczne przemieszczające się między lokalizacjami.
Problem pojawia się wtedy, gdy firma nie ma aktualnej informacji o położeniu poszczególnych zasobów.
Opakowanie może znajdować się w magazynie, na samochodzie, w punkcie rozładunku albo u klienta, który nie przekazał go jeszcze do zwrotu. Ręczna ewidencja i dokumentacja dostaw nie zawsze pozwalają szybko ustalić jego rzeczywisty status.
W konsekwencji przedsiębiorstwo może ponosić dodatkowe koszty związane z poszukiwaniem opakowań, zakupem kolejnych jednostek i organizacją transportów uzupełniających.
Automatyczne monitorowanie zasobów pozwala zwiększyć widoczność ich obiegu i lepiej kontrolować dostępność opakowań zwrotnych.
Lokalizacja w czasie rzeczywistym – jak działa system Beacon i Gate?
Podstawą rozwiązania jest połączenie niewielkich urządzeń Beacon, przypisanych do monitorowanych zasobów, z urządzeniem Gate instalowanym w samochodzie.
Beacon jest przymocowany do wózka, pojemnika lub innego obiektu. Umożliwia jego identyfikację i przekazywanie informacji drogą radiową. Gate odbiera sygnały z Beaconów znajdujących się w zasięgu, a dane mogą być wykorzystywane do rejestrowania obiegu zasobów.
Aplikacja systemu może uwzględniać zdefiniowane lokalizacje klientów na mapie. Na tej podstawie, z wykorzystaniem lokalizacji samochodu i danych o wykrytych urządzeniach, można przypisywać zasoby do odpowiednich etapów procesu dostawy.
Przykładowy schemat działania wygląda następująco:
Beacon na opakowaniu → komunikacja Bluetooth → Gate w samochodzie → przekazanie danych → platforma monitorująca → raporty i analiza obiegu
Takie podejście ogranicza konieczność ręcznego rejestrowania każdej operacji i ułatwia kontrolę nad zasobami przemieszczającymi się pomiędzy wieloma lokalizacjami.
Nie tylko wózki pralnicze – monitorowanie opakowań zwrotnych
Choć tego typu system może być wykorzystywany do monitorowania wózków pralniczych, jego zastosowanie nie musi ograniczać się do branży pralniczej.
Podobna infrastruktura może wspierać przedsiębiorstwa korzystające z opakowań zwrotnych, pojemników transportowych i innych zasobów wielokrotnego użytku.
Pojemniki i skrzynie transportowe
W produkcji i dystrybucji pojemniki oraz skrzynie są regularnie przemieszczane między zakładem, magazynem, przewoźnikiem i odbiorcą. Oznaczenie ich za pomocą Beaconów pozwala powiązać dane o wykryciu urządzenia z konkretnym zasobem.
Dzięki temu można łatwiej ustalać, które pojemniki zostały wysłane, które znajdują się u odbiorców, a które wróciły do magazynu.
Opakowania zwrotne w łańcuchu dostaw
W systemach opakowań zwrotnych istotne jest nie tylko dostarczenie produktu, ale również odzyskanie opakowania.
Monitorowanie czasu przebywania opakowań u klientów może pomóc wykrywać opóźnienia w zwrotach. Informacje o lokalizacji i historii wykryć ułatwiają planowanie odbiorów oraz ograniczanie liczby opakowań pozostających poza kontrolą przedsiębiorstwa.
Kosze, palety i kontenery
Podobne rozwiązanie można zastosować do zasobów wykorzystywanych w magazynach, centrach dystrybucyjnych i transporcie międzyzakładowym.
W zależności od konfiguracji infrastruktury system może wspierać ewidencję, identyfikację i analizę przemieszczania się poszczególnych jednostek.
Sprzęt i wyposażenie logistyczne
Monitorowanie można rozszerzyć również na inne zasoby, których lokalizacja wpływa na sprawność operacyjną przedsiębiorstwa. Dotyczy to między innymi wózków transportowych, specjalistycznych nośników ładunków i wyposażenia wykorzystywanego przez wiele zespołów.
Kluczową korzyścią jest możliwość zarządzania różnymi typami zasobów w ramach jednego podejścia do ewidencji i analizy ich obiegu.
Kontrola czasu przebywania u klienta
Sama informacja o lokalizacji nie zawsze wystarcza. W wielu procesach równie ważne jest ustalenie, jak długo opakowanie, pojemnik lub wózek pozostaje w danej lokalizacji.
System monitorowania może wspierać analizę czasu przebywania zasobów u poszczególnych klientów oraz identyfikowanie przypadków, w których ustalony czas zwrotu został przekroczony.
Pozwala to między innymi:
- analizować czas pomiędzy dostarczeniem a odbiorem opakowania,
- identyfikować zasoby pozostające długo poza magazynem,
- lepiej planować harmonogramy odbiorów,
- porównywać rotację opakowań pomiędzy lokalizacjami,
- przygotowywać raporty wspierające decyzje operacyjne.
Na podstawie zebranych danych przedsiębiorstwo może określić, gdzie występują największe opóźnienia i które etapy procesu wymagają usprawnienia.
Przykładowy proces może wyglądać następująco:
Wysyłka → dostawa do klienta → monitorowanie czasu pobytu → wykrycie opóźnienia → zaplanowanie odbioru → powrót opakowania do obiegu
Takie podejście pomaga zwiększać rotację opakowań zwrotnych i lepiej wykorzystywać posiadane zasoby.
Monitorowanie temperatury podczas transportu i u klienta
W przypadku niektórych produktów sama lokalizacja nie zapewnia pełnej kontroli nad procesem logistycznym. Istotne znaczenie mają również warunki, w jakich towar jest przewożony i przechowywany.
Dotyczy to między innymi produktów spożywczych, wybranych surowców, materiałów wrażliwych na temperaturę oraz innych ładunków wymagających monitorowania warunków środowiskowych.
Rozszerzenie systemu o Beacon wyposażony w czujnik temperatury i pamięć lokalną pozwala rejestrować pomiary na kolejnych etapach transportu.
1. Monitorowanie temperatury w samochodzie
Podczas przewozu Beacon może okresowo mierzyć temperaturę w swoim otoczeniu i zapisywać wyniki w pamięci podręcznej.
Jeżeli urządzenie znajduje się w przestrzeni ładunkowej, pomiary mogą pomóc analizować warunki panujące podczas transportu. W zależności od rozmieszczenia czujników można monitorować różne miejsca w pojeździe.
W przypadku transportu wymagającego kontroli temperatury takie dane mogą wspierać ocenę przebiegu dostawy i identyfikację okresów, w których temperatura odbiegała od ustalonego zakresu.
Ważne jest odpowiednie umiejscowienie czujnika. Pomiar temperatury w otoczeniu Beacona nie zawsze jest równoznaczny z pomiarem temperatury samego przewożonego produktu.
2. Zapis pomiarów w pamięci podręcznej Beacona
Istotną funkcją takiego rozwiązania jest możliwość zapisywania kolejnych pomiarów temperatury bez konieczności ciągłego przesyłania każdego odczytu do platformy.
Beacon gromadzi dane w swojej pamięci lokalnej, zgodnie z konfiguracją urządzenia. Dzięki temu pomiary mogą być zachowane również wtedy, gdy nie ma chwilowej możliwości ich przekazania do systemu nadrzędnego.
Po ponownym nawiązaniu odpowiedniej komunikacji dane mogą zostać odczytane przez kompatybilne urządzenie i przekazane dalej do systemu monitorującego — o ile obsługują to zastosowany Beacon i infrastruktura.
W praktyce oznacza to możliwość analizy nie tylko aktualnego odczytu, lecz także historii pomiarów z określonego okresu transportu.
3. Monitorowanie temperatury po dostawie do klienta
Kontrola warunków nie musi kończyć się w chwili rozładunku samochodu.
Jeżeli Beacon pozostaje przy monitorowanym towarze lub w jego otoczeniu, może kontynuować pomiary również w lokalizacji klienta. Dane mogą być przechowywane w pamięci urządzenia i odczytywane w momencie, gdy znajdzie się ono w zasięgu odpowiedniego czytnika lub bramki.
Pozwala to rozszerzyć monitoring na kolejny etap procesu — od transportu, przez dostawę, aż po okres przebywania towaru u odbiorcy.
W zależności od konfiguracji systemu można analizować:
- przebieg zmian temperatury podczas transportu,
- temperaturę rejestrowaną po dostawie,
- czas trwania odchyleń od ustalonego zakresu,
- historię pomiarów zapisaną w pamięci Beacona,
- różnice pomiędzy warunkami transportu a warunkami w lokalizacji odbiorcy.
Dokładny zakres danych, częstotliwość pomiarów i sposób ich odczytu zależą od parametrów urządzenia oraz konfiguracji rozwiązania.
4. Historia temperatury zamiast pojedynczego odczytu
Pojedynczy pomiar temperatury informuje o warunkach w konkretnym momencie. Historia zapisanych pomiarów pozwala natomiast prześledzić zmiany zachodzące w czasie.
Ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy odczyt nie jest możliwy w sposób ciągły albo dane są przesyłane dopiero po zakończeniu określonego etapu transportu.
Zapis w pamięci podręcznej Beacona może pomóc zachować historię pomiarów do późniejszej analizy. Nie oznacza to jednak automatycznego alarmowania w czasie rzeczywistym: do natychmiastowego powiadamiania o przekroczeniu temperatury potrzebna jest odpowiednia konfiguracja komunikacji i systemu alarmowego.
Połączenie lokalizacji, czasu pobytu i temperatury
Największe możliwości pojawiają się wtedy, gdy informacje o lokalizacji zasobu są analizowane razem z danymi o czasie przebywania w danym miejscu i z historią temperatury.
Przykładowo, w przypadku dostawy towaru w opakowaniu zwrotnym można ustalić:
- gdzie znajduje się monitorowany zasób,
- kiedy został wykryty w samochodzie lub lokalizacji odbiorcy,
- jak długo pozostaje u klienta,
- jakie pomiary temperatury zostały zapisane podczas transportu,
- jakie pomiary zarejestrowano po dostawie, jeśli Beacon nadal monitoruje warunki.
Połączenie tych informacji ułatwia analizę całego procesu logistycznego. Przedsiębiorstwo może lepiej kontrolować zarówno obieg opakowań, jak i warunki, w których odbywa się transport.
Należy przy tym pamiętać, że dokładna lokalizacja, rejestracja czasu pobytu, zapis temperatury oraz przesyłanie danych wymagają odpowiednio dobranych urządzeń i konfiguracji systemu.
Raporty i analityka wspierające decyzje biznesowe
System monitorowania może dostarczać danych, które pomagają oceniać efektywność wykorzystania zasobów oraz organizację dostaw.
W zależności od wdrożonych funkcji raporty mogą obejmować informacje o:
- liczbie monitorowanych opakowań i innych zasobów,
- ich lokalizacji oraz historii wykryć,
- czasie przebywania u poszczególnych klientów,
- opóźnieniach w zwrocie opakowań,
- rotacji zasobów,
- historii pomiarów temperatury, jeśli wdrożono tę funkcjonalność.
Dzięki temu decyzje dotyczące planowania dostaw, odbiorów i wykorzystania zasobów mogą być podejmowane na podstawie danych, a nie wyłącznie ręcznej ewidencji.
Najważniejsze korzyści z monitorowania zasobów IoT
Lepsza kontrola opakowań zwrotnych
Firma zyskuje większą widoczność obiegu opakowań i może łatwiej identyfikować zasoby pozostające poza jej magazynem.
Ograniczenie strat i dodatkowych kosztów
Łatwiejsze odnajdywanie zasobów oraz analiza czasu ich przebywania u klientów mogą ograniczyć potrzebę kupowania dodatkowych opakowań i wyposażenia.
Sprawniejsza organizacja transportu
Informacje o lokalizacji i czasie pobytu pomagają planować dostawy oraz odbiory, a także identyfikować wąskie gardła w procesach logistycznych.
Kontrola warunków transportu
W przypadku zastosowania Beaconów z czujnikami temperatury i pamięcią lokalną możliwe jest gromadzenie historii pomiarów i analizowanie warunków podczas przewozu oraz po dostawie.
Większa przejrzystość procesów
Zebrane dane wspierają analizę wykorzystania zasobów, przebiegu dostaw i czasu realizacji poszczególnych etapów.
Możliwość rozszerzania systemu
Rozwiązanie można projektować z myślą o różnych rodzajach zasobów i potrzebach przedsiębiorstwa — od lokalizacji wózków po monitorowanie opakowań zwrotnych i warunków środowiskowych.
IoT w logistyce – od ewidencji zasobów do kompleksowego monitoringu
Zarządzanie logistyką nie musi ograniczać się do rejestrowania wysyłek i oczekiwania na zwrot opakowań.
Technologie IoT umożliwiają rozwijanie systemów, które łączą identyfikację zasobów, monitorowanie ich lokalizacji, analizę czasu pobytu oraz — przy zastosowaniu odpowiednich czujników — rejestrowanie temperatury.
Takie podejście może znaleźć zastosowanie w branży pralniczej, produkcji, dystrybucji, logistyce kontraktowej oraz wszędzie tam, gdzie wykorzystywane są opakowania wielokrotnego użytku i zasoby przemieszczające się między wieloma lokalizacjami.
Monitorowanie wózków pralniczych to tylko jeden z możliwych scenariuszy. Ta sama koncepcja może wspierać zarządzanie pojemnikami, skrzyniami, kontenerami i opakowaniami zwrotnymi, a po rozszerzeniu o czujniki temperatury również kontrolę warunków transportu i pobytu towaru u odbiorcy.
W efekcie przedsiębiorstwo zyskuje narzędzie do lepszego zarządzania zasobami, usprawniania procesów logistycznych i zwiększania przejrzystości łańcucha dostaw.
